Cước Tuyến Á – Mỹ Tăng Nhiệt: Mỹ Cân Nhắc Xóa Bỏ Đạo Luật Jones, FMC Vào Cuộc Rà Soát Phụ Phí Hãng Tàu

Thị trường vận tải biển tuần này ghi nhận mức tăng cước phí chủ đạo trên các tuyến từ Châu Á sang Mỹ. Đồng thời, những diễn biến địa chính trị căng thẳng giữa Mỹ và Iran đã buộc chính phủ Hoa Kỳ phải cân nhắc đến việc miễn trừ Đạo luật Jones (Jones Act) để bình ổn giá dầu thô. Ở một diễn biến khác, Ủy ban Hàng hải Liên bang (FMC) đang đưa các khoản phụ phí của hãng tàu vào “tầm ngắm” để đảm bảo không có sự vi phạm luật pháp Hoa Kỳ.

Bức Tranh Cước Container: Tắc Nghẽn Cục Bộ Và Hệ Lụy

Nhìn chung, giá cước container tuần này có xu hướng tăng. Cước phí đến Bờ Tây Hoa Kỳ dao động từ 1.750 USD đến 2.500 USD/FEU (đơn vị tương đương 40-foot), trong khi cước đến Bờ Đông nằm ở mức 2.500 USD – 3.080 USD/FEU.

Trên nền tảng Freightos, giá cước đi Bờ Tây tăng 10%, ngược lại cước đi Bờ Đông giảm 9%. Đánh giá về tình hình gián đoạn do việc đóng cửa Eo biển Hormuz, Judah Levine, Giám đốc nghiên cứu tại Freightos, nhận định sự gián đoạn chủ yếu giới hạn ở các container đang trên đường đến khu vực hoặc bị kẹt lại tại các cảng Vùng Vịnh. Ông chia sẻ: “Các cảng ở những quốc gia như Ấn Độ và Bangladesh – những nhà xuất khẩu lớn vào các quốc gia Vùng Vịnh – đang báo cáo tình trạng tồn đọng,”

“ Và mức độ sử dụng bãi đang tăng lên tại các trung tâm trung chuyển ở Châu Á, nơi một số container hướng đến Vùng Vịnh hiện đang được chuyển hướng.”

Theo dữ liệu từ Drewry, cước phí đến cả hai bờ biển đều tăng nhẹ do xung đột kéo dài. Sẽ có 7 chuyến tàu bị hủy vào tuần tới trên các tuyến xuyên Thái Bình Dương, báo hiệu giá cước giao ngay có thể sẽ tiếp tục tăng.

Trong khi đó, Xeneta ghi nhận giá cước giảm nhẹ so với tuần trước, nhưng ông Peter Sand, Trưởng bộ phận phân tích của Xeneta, nhấn mạnh rằng các “cú sốc” vẫn đang lan truyền: “Các hãng tàu đã hủy dịch vụ vào Vùng Vịnh Ả Rập, nhưng chuỗi cung ứng không dừng lại. Một số chủ hàng đơn giản là không thể dừng tay – họ cần hàng hóa của mình tiếp tục di chuyển,”

“Các cảng thay thế như Nhava Sheva ở Ấn Độ đang được sử dụng làm điểm lưu trữ tạm thời và trung chuyển, đưa hàng hóa đến gần Vùng Vịnh hơn. Tình trạng tắc nghẽn đang gia tăng và là yếu tố độc hại cho chuỗi cung ứng khi các hãng vận tải và chủ hàng cố gắng xác định lựa chọn ít tồi tệ nhất cho hàng hóa của họ.”

Chỉ số TFX của Freight Right Logistics giảm nhẹ, nhưng CEO Robert Khachatryan cho biết sự sụt giảm giá cước sau Tết Nguyên đán như kỳ vọng đã không xảy ra. Chỉ số NYFI tăng nhẹ, trong khi chỉ số SCFI (xuất phát từ Thượng Hải) tăng vọt gần 15%. Cần lưu ý, diễn biến cước container tác động trực tiếp đến ngành hóa chất, đặc biệt là các mặt hàng polymer (PE, PP) đóng dạng hạt hoặc hóa chất lỏng đi bằng isotank.

Mỹ Cân Nhắc Miễn Trừ Đạo Luật Jones (Jones Act)

Trước áp lực giá dầu thô leo thang, Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là đang xem xét miễn trừ Đạo luật Jones. Đạo luật ra đời năm 1920 này quy định các tàu vận chuyển hàng hóa giữa các cảng của Mỹ phải được đóng tại các xưởng nội địa, thuộc sở hữu (ít nhất 75%), treo cờ và sử dụng thủy thủ đoàn chủ yếu là người Mỹ.

Việc miễn trừ thường được áp dụng trong khủng hoảng. Nếu được thông qua, quy định miễn trừ 30 ngày này sẽ chủ yếu áp dụng cho các tàu chở dầu, xăng, diesel, LNG và phân bón.

FMC Đưa Các Khoản Phụ Phí Của Hãng Tàu Vào Tầm Ngắm

Ủy ban Hàng hải Liên bang (FMC) khẳng định đang giám sát chặt chẽ tình hình vận tải qua Eo biển Hormuz. Đại diện FMC tuyên bố: “Dưới thẩm quyền theo luật định của mình, ủy ban đảm bảo rằng các mức cước, phí và quy tắc mà các hãng vận tải công cộng đã thực hiện do các mối đe dọa đối với vận tải thương mại ở Eo biển và các vùng biển lân cận không vi phạm Đạo luật Vận tải Biển,”

Quy định yêu cầu các hãng tàu phải thông báo trước ít nhất 30 ngày trước khi áp dụng thay đổi biểu giá làm tăng chi phí cho chủ hàng. Liên minh Phân phối Hóa chất (ACD) đã thúc giục FMC và Ủy ban Giao thông Bề mặt (STB) giám sát chặt chẽ vấn đề này. Ông Eric R Byer, Chủ tịch kiêm CEO của ACD, bày tỏ sự quan ngại sâu sắc: “ACD đặc biệt lo ngại về sự gia tăng các khoản phụ phí, xét đến lịch sử của các hãng vận tải biển trong việc tận dụng các cuộc khủng hoảng để tăng lợi nhuận thay vì chỉ thu hồi chi phí,”

Ông Byer cũng cảnh báo về làn sóng phụ phí thứ hai từ hệ thống đường sắt trong các chuyến hàng đa phương thức: “Những vấn đề này tác động đáng kể đến các lô hàng đa phương thức, do các hãng vận tải đường sắt thường áp dụng thêm các khoản phụ phí, buộc các chủ hàng đa phương thức phải trả làn sóng phí thứ hai,”

“Sự mơ hồ trong giám sát quản lý đối với các hãng vận tải đường sắt trong các chuyến hàng đa phương thức khiến đây trở thành một vấn đề khó khăn đối với các chủ hàng, những người có rất ít cơ sở khiếu nại khi các khoản phụ phí này có thể không phù hợp.”

Tàu Bồn Chở Hóa Chất Lỏng Chịu Áp Lực Lớn

Thị trường tàu bồn hóa chất xuất phát từ Vịnh Hoa Kỳ (USG) cũng ghi nhận giá cước tăng do xung đột Trung Đông:

●    Tuyến USG – Brazil: Phụ thuộc hoàn toàn vào hàng hợp đồng. Thị trường giao ngay (spot) trầm lắng do thiếu chỗ. Các lô hàng lớn như ethanol và MEG dự kiến bốc hàng vào tháng 4.

●    Tuyến USG – ARA (Châu Âu): Cước tăng mạnh do giá nhiên liệu (bunker) cao và tải trọng cực kỳ khan hiếm. Nhiều nhà giao dịch phải chia nhỏ hàng lên các tàu khác nhau.

●    Tuyến USG – Châu Á: Gần như kín chỗ đến đầu tháng 4. Cước tăng, một số lô hàng EDC và glycol lớn đã được chốt cho nửa cuối tháng 3.

●    Tuyến USG – Ấn Độ: Cước giao ngay bị đẩy lên cao do các chủ tàu đưa ra mức giá thiếu thực tế và chỉ tập trung vào khối lượng hợp đồng ổn định để né rủi ro.

Giá nhiên liệu hầm tàu (bunker) biến động đang buộc các chủ tàu phải bổ sung điều khoản biến động giá nhiên liệu hoặc gộp trực tiếp chi phí này vào giá cước cơ sở.

Nguồn: Phaata.com (Theo Icis)